1633 sa roun lannen koumin ki ka koumansé oun sanmdi.

Évènman

chanjé
  • 1e mars : Samuel de Champlain ka réklanmen so pòs di gouvèlnò di Nouvèl-Lafrans o non di Richelieu.
  • 23 mars : Samuel de Champlain ka pati di Dieppe ké trwa navir ké 200 kolon pou Nouvèl-Lafrans.
  • 22 mè : routour di Champlain atè Kébèk.
  • Jen : Konpagni anglé-a dé Lenn oryantal ka élarji so èsfè di enfliyans an Orissa ké kréyasyon-an di roun létablisman atè Balasore.
  • 14 sèptanm : soultan-an Agung di rwayom di Mataram atè Java ka élvé prens-a Singaperbangsa à dignité-a d'adipati ké tit-a di Kertabumi IV, ki ka kréyé ensi kabupaten di Karawang atè Java ògsidantal.
  • Sèptanm : lòrdonnans di soultan otoman Murat IV té ka entèrdi kafé piblik-ya, swivi di rounòt lòrdonnans ki ka proskri konsonmasyon di tabak anba penn di lanmò.


  • À laswit-a di djopopo dògtrinal ant kopt òrtodògs ké Jézwit pòtidjé katolik, Pòtidjé-ya sa èspilsé di Létchopi.
  • Konpagni néyèrlandé-a dé Lenn ògsidantal ka anparé so kò di zil-a d'Arguin (finisman an 1678).
  • Kréyasyon di Konpagni-a di Rouen pou kolonnizasyon-an di Lagwiyann.

Nòt ké référans

chanjé

Lyen ègstèrn

chanjé